Një hartë e re e The New York Times ka zbuluar diçka që mund t’i befasojë shqiptarët në të gjithë Amerikën: qarku me numrin më të madh të banorëve që deklarojnë prejardhje shqiptare nuk ndodhet në New York. Ndodhet në Michigan.

The New York Times ka publikuar së fundmi një hartë interaktive që tregon se ku jetojnë amerikanët sipas prejardhjes së tyre, duke përdorur të dhënat e Censusit amerikan deri në nivelin e zonave të vogla statistikore.

Nëse kërkon “Albanian”, harta ndriçon menjëherë disa prej qendrave më të rëndësishme shqiptaro-amerikane në SHBA — Bronksin, Westchesterin, Queensin, Detroitin, Waterburyn, Worcesterin, Chicagon dhe New Jersey-n.

Por shifrat tregojnë një histori që shumëkush mund të mos e ketë pritur.

Sipas hartës, Macomb County në Michigan ka rreth 14 mijë banorë që deklarojnë prejardhje shqiptare, duke e bërë atë qarkun me popullsinë më të madhe shqiptare në Shtetet e Bashkuara.

Pas tij vjen Westchester County në New York me rreth 11 mijë, ndërsa Queens, Bronx dhe Brooklyn kanë secili rreth 10 mijë.

Kjo e vendos periferinë e Detroitit në vendin e parë.

Macomb County shtrihet në verilindje të Detroitit dhe përfshin qytete si Warren dhe Sterling Heights, të cilat janë shndërruar në qendra të rëndësishme të komunitetit shqiptaro-amerikan.

New York City mbetet një nga qendrat më të rëndësishme shqiptaro-amerikane në vend, ndërsa zona metropolitane e New Yorkut në tërësi vazhdon të ketë një komunitet shumë të madh shqiptar.

Por kur krahasohen qarqet veç e veç, Macomb County del në krye.

Harta bëhet edhe më interesante kur nuk shikon numrin total, por përqindjen e banorëve që deklarojnë prejardhje shqiptare.

Richmond County — Staten Island — renditet ndër zonat me përqendrimin më të lartë të shqiptarëve. Edhe Macomb County është në krye të listës, duke treguar se komuniteti shqiptar atje nuk është vetëm i madh, por edhe shumë i përqendruar.

Ky dallim është i rëndësishëm.

Queens dhe Bronx janë zona gjigante me miliona banorë. Prandaj, edhe një komunitet i madh shqiptar përbën një përqindje relativisht të vogël të popullsisë së përgjithshme.

Në vende si Staten Island, Macomb County dhe pjesë të Connecticutit dhe New Jersey-t, shqiptarët përbëjnë një pjesë shumë më të dukshme të komunitetit lokal.

Harta pasqyron gjithashtu një ndryshim të madh në migrimin e shqiptarëve në Amerikë.

Për breza me radhë, Bronksi ka qenë një nga qendrat më të njohura shqiptare në SHBA. Restorantet, bizneset, kishat, xhamitë dhe organizatat shqiptare ndihmuan në krijimin e një komuniteti të fuqishëm në këtë pjesë të New Yorkut.

Por shumë familje janë zhvendosur gradualisht drejt veriut, në Westchester dhe më tej.

Rezultati shihet edhe në hartë: Westchester tani renditet përpara Queensit dhe Bronksit për nga numri i banorëve që deklarojnë prejardhje shqiptare.

Historia shqiptaro-amerikane nuk është më thjesht një histori e Bronksit.

Ajo shtrihet nga Westchester dhe Hudson Valley, në New Jersey dhe Connecticut, deri në zonën metropolitane të Detroitit.

Nëse zmadhon më tej hartën, shfaqen edhe disa vende që mund të befasojnë.

Garfield në New Jersey ka një nga përqendrimet më të larta shqiptare në vend. Sterling Heights në Michigan është një tjetër qendër e rëndësishme.

Worcester në Massachusetts — shtëpia e një prej komuniteteve më të vjetra shqiptaro-amerikane në SHBA — vazhdon të jetë një pikë e rëndësishme në hartë.

Edhe Naugatuck Valley në Connecticut, përfshirë Waterburyn dhe zonat përreth, mbetet një qendër historike e shqiptarëve.

Këto janë vende ku mbiemrat shqiptarë, bizneset, kishat, xhamitë, restorantet dhe organizatat komunitare janë bërë pjesë e jetës lokale.

Por harta ka edhe një kufizim të rëndësishëm.

Censusi mat personat që deklarojnë prejardhje shqiptare. Kjo nuk është domosdoshmërisht e njëjta gjë me numrin e përgjithshëm të shqiptaro-amerikanëve.

Shumë shqiptaro-amerikanë kanë lindur në SHBA dhe mund të identifikohen ndryshe në formularët e Censusit. Të tjerë kanë prejardhje familjare nga Kosova, Maqedonia e Veriut ose Mali i Zi, por mund të deklarojnë një tjetër prejardhje — ose asnjë.

Prandaj, shifrat e Censusit nuk duhet të interpretohen si një numër përfundimtar i të gjithë atyre që e konsiderojnë veten shqiptaro-amerikanë.

Vlerësimi më i fundit i American Community Survey numëron rreth 228,500 amerikanë që deklarojnë prejardhje shqiptare në të gjithë vendin.

Organizata të komunitetit shqiptar kanë dhënë ndër vite vlerësime dukshëm më të larta.

Pra, harta duhet parë si një pasqyrë e mënyrës se si Censusi amerikan e sheh aktualisht komunitetin shqiptar në Amerikë, dhe jo si një numër perfekt i të gjithë shqiptarëve.

Dhe kjo pasqyrë është jashtëzakonisht interesante.

Nga Detroiti në New York, nga Connecticut në New Jersey dhe nga Massachusetts në Florida, harta tregon diçka që shqiptarët e Amerikës e kanë ditur prej brezash:

komuniteti ynë është shumë më i madh dhe më i shpërndarë në Amerikë sesa imazhi tradicional i “shqiptarëve të Bronksit”.

Dhe ndoshta surpriza më e madhe ndodhet pak jashtë Detroitit.

Michigani ka mposhtur New Yorkun — të paktën kur bëhet fjalë për qarkun me numrin më të madh të banorëve që deklarojnë prejardhje shqiptare.

Kështu që herën tjetër kur dikush pyet se ku ndodhet komuniteti më i madh shqiptar në Amerikë, tashmë ka një përgjigje të re:

Macomb County, Michigan.